Logaritma Nedir ve Logaritmayı Kim Bulmuştur?


Logaritma Nedir ve Logaritmayı Kim Bulmuştur?

En basit tanımı ile logaritma, üstlü işlevlerin tam tersi olan bir matematiksel ifadedir. Bu duruma bir örnek vermek gerekirse, 1000 sayısının 10 tabanına göre logaritmik ifadesi 3 olacaktır. Çünkü 1000 sayısı, 10 sayısının 3. kuvveti olmaktadır. Fen ve mühendislik dallarında fazlasıyla kullanılan logaritma; doğal ve ikilik logaritma olmak üzere farklı çeşitlere ayrılmaktadır ve günümüzde bilgisayar bilimlerinde fazlasıyla kullanılmaktadır.

Logaritmayı kim buldu sorusunun ise iki farklı cevabı vardır. Aynı dönemlerde, farklı bölgelerde çalışmalarda bulunan İskoç John Naiper ve İsveçli Joost Bürgi tarafından keşfedilen logaritma her iki bilim insanı tarafından hemen hemen aynı dönemlerde bulunmuştur. Logaritma denildiğinde  Gelenbevi İsmail Efendi'yi de unutmamak gerekir. Çünkü kendisi, logaritma alanında Türkçe dilinde oldukça önemli çalışmalara imza atmıştır. Oldukça anlaşılabilir bir dil ile kaleme alınan Logaritma Risalesi, bilim insanlarına matematiksel hesaplar yapabilen bir makine icat etme fikrini aşılamıştır. Ancak iddiaya göre  Gelenbevi İsmail Efendi, logaritmayı İskoç ve İsveçli iki bilim insanından önce keşfetmiş ancak başlarda bunun yeni bir yöntem olduğunun farkına varmayarak, sadece basit ve pratik bir işlem olduğunu düşünerek kimseye bahsetmemiş ve aradan geçen yıllar sonucunda batıda logaritma olarak adlandırılan bu yöntemi  Gelenbevi İsmail Efendi daha önceden kullanmaya başlamıştır. Oldukça önemli olan bu iddianın herhangi bir kanıtının olmadığını da belirtmekte yarar var.